Happiness
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Foto's Willem Popelier, Hilde Harshagen, Derk Stenvers.
Voor Happiness plaatst Dries Verhoeven in de publieke ruimte een klein betonnen gebouwtje dat het midden houdt tussen een openbaar toilet en een clandestiene apotheek. Binnen ontmoet het publiek een humanoid – een menselijk uitziende robot – die een breed assortiment aan psychofarmaca toont en beschrijft: antidepressiva, pijnstillers en recreatieve drugs. Over XTC, Ritalin en Fentanyl spreekt ze met eenzelfde onverschillige vanzelfsprekendheid. Met heldere gebaren en een mechanisch voorkomen beschrijft de robot hoe we onze serotonine- en dopamineniveaus naar believen kunnen bijstellen.
De uitstraling van de humanoid is zowel klinisch als bevreemdend vertrouwd. Haar bewegingen zijn een benadering van menselijke fragiliteit, ze probeert de sensaties in het menselijke lichaam te imiteren. Ze belichaamt daarmee de vervagende grens tussen kunstmatigheid en het levende lichaam: een maatschappij waarin ‘natuurlijke’ gevoelens in toenemende mate worden opgewekt met farmaceutische middelen. In de combinatie van robotica en drugs benadert het werk het gebied waar mens en kunstmatigheid samenvallen, waar artificiële middelen ons helpen weer of meer mens te zijn, of om dat menszijn juist voor even te verlaten.
In de alledaagse stedelijke omgeving manifesteert de ambigue architectuur – half toilet, half apotheek – zowel de alomtegenwoordigheid van psychofarmaca als het taboe daarop. Het onderstreept dat het streven naar geluk zich vaak in het verborgene afspeelt. Happiness behoort tot een serie werken waarin Verhoeven de politiek-maatschappelijke omgang met het subversieve onderzoekt. Zoals andere werken in de publieke ruimte (Sic transit gloria mundi, The NarcoSexuals e.a.) gebruikt hij een herkenbare sociale verschijningsvorm – in dit geval de apotheek – als vertrekpunt voor grotere ethische vragen.
Happiness vermijdt een ondubbelzinnige morele positie. Verhoevens robot leidt ons, zoals een criticus opmerkte, “… door het schemergebied tussen comfort en verslaving, vrijheid en restrictie.”
Voor Happiness plaatst Dries Verhoeven in de publieke ruimte een klein betonnen gebouwtje dat het midden houdt tussen een openbaar toilet en een clandestiene apotheek. Binnen ontmoet het publiek een humanoid – een menselijk uitziende robot – die een breed assortiment aan psychofarmaca toont en beschrijft: antidepressiva, pijnstillers en recreatieve drugs. Over XTC, Ritalin en Fentanyl spreekt ze met eenzelfde onverschillige vanzelfsprekendheid. Met heldere gebaren en een mechanisch voorkomen beschrijft de robot hoe we onze serotonine- en dopamineniveaus naar believen kunnen bijstellen.
De uitstraling van de humanoid is zowel klinisch als bevreemdend vertrouwd. Haar bewegingen zijn een benadering van menselijke fragiliteit, ze probeert de sensaties in het menselijke lichaam te imiteren. Ze belichaamt daarmee de vervagende grens tussen kunstmatigheid en het levende lichaam: een maatschappij waarin ‘natuurlijke’ gevoelens in toenemende mate worden opgewekt met farmaceutische middelen. In de combinatie van robotica en drugs benadert het werk het gebied waar mens en kunstmatigheid samenvallen, waar artificiële middelen ons helpen weer of meer mens te zijn, of om dat menszijn juist voor even te verlaten.
In de alledaagse stedelijke omgeving manifesteert de ambigue architectuur – half toilet, half apotheek – zowel de alomtegenwoordigheid van psychofarmaca als het taboe daarop. Het onderstreept dat het streven naar geluk zich vaak in het verborgene afspeelt. Happiness behoort tot een serie werken waarin Verhoeven de politiek-maatschappelijke omgang met het subversieve onderzoekt. Zoals andere werken in de publieke ruimte (Sic transit gloria mundi, The NarcoSexuals e.a.) gebruikt hij een herkenbare sociale verschijningsvorm – in dit geval de apotheek – als vertrekpunt voor grotere ethische vragen.
Happiness vermijdt een ondubbelzinnige morele positie. Verhoevens robot leidt ons, zoals een criticus opmerkte, “… door het schemergebied tussen comfort en verslaving, vrijheid en restrictie.”
Video
Video door Thorsten Alofs.
Video door Thorsten Alofs.
Pers
"Hoewel haar siliconen gezicht het typische 'uncanny valley' ongemak oproept, is ze verbluffend emotioneel wanneer ze haar hoofd achterover kantelt van genot, haar ogen loensend in de orgastische opluchting van de heroïne waarvan ze de effecten nabootst."
ARTnews recensie van de Plásmata tentoonstelling door Onassis Stegi in Athene, door Shanti Escalante-De Mattei (8 juni 2022)Lees hier de recensie (in het Engels)
"Deze litanie van beschrijvingen, de mechanische herhaling van die ijzige stem en die glazige blik zorgen voor een verontrustende duizeligheid."
Een recensie van Nicolas Garnier op cultuurwebsite Maculture over Happiness in Straatsburg (31 januari 2022)Lees hier de vertaling van de recensie (in het Engels)Lees hier de recensie (in het Frans)
"Happiness thematiseert op een subtiele manier de maakbaarheid van ons gevoel.. empathie komt in de plaats van het gebruikelijke gemoraliseer."
Fransien van der Putt schreef een beschouwing in de Theaterkrant (3 september 2019)Lees hier de recensie
"Uitermate fascinerend.. het mechanische wordt mens, het menselijke mechanisch"
Een recensie van Hein Janssen in de Volkskrant (4 augustus 2019)Lees hier de recensie
"Voor een radicaal andere benadering zouden Grapperhaus en minister Halsema eens bij Verhoevens installatie langs moeten gaan. Niet voor pasklare beleidsadviezen, maar bijvoorbeeld voor het besef hoe willekeurig de grens tussen legale en illegale drugs is, of die tussen medicinaal en recreatief gebruik."
Christiaan Weijts wijdde in het NRC een column aan Happiness (30 augustus 2019)Lees hier de column
"De drek moet ergens heen."
Voor Mister Motley interviewde Selm Wenselaer Verhoeven over de installatie Happiness op de NDSM-werf en over de vraag of kunst de publieke ruimte nog ontregelen kan (19 maart 2019)Lees hier het interview
"In Happiness probeer ik me een wereld voor te stellen waarin drugs bij het dagelijks leven horen. De toeschouwer mag dan zelf bepalen of dat een utopische of dystopische toekomstvisie is."
Bij Dries Verhoevens nieuwe voorstelling speelt humanoid Amy de hoofdrol'. Herien Wensink in de Volkskrant (25 juli 2019)Lees hier de reportage
"Als het van de dokter komt is het betrouwbaar, als het van de dealer komt is het rotzooi – dat denken we, maar het is genuanceerder.”
Thomas van Huut interviewde Dries Verhoeven over Happiness voor het NRC (30 juli 2019)Lees hier het interview
Credits
concept Dries Verhoeven
productie Studio Dries Verhoeven
dramaturgie Hellan Godee
creatie humanoid Chris Creatures Filmeffects
digital puppeteering Stefano Trambusti
assistentie Bart van de Woestijne
stem Annie Saunders
geluidsontwerp Jimi Zoet
understudy Yurie Umamoto
kostuum Saskia Schoenmaker
productie Olga Godschalk
assistentie productie Jennifer Welts
techniek Roel Evenhuis
stage regie Charles Pas
software Sylvain Vriens
grafische ondersteuning Julia Berg